EuroLeague mở rộng lên 24 đội mùa 2027-28: Cơn sốt 700 triệu euro cho ba suất còn lại

700 triệu euro. Đó là khoản cam kết tài chính ràng buộc mà 11 ứng viên được cho là đã gửi tới EuroLeague để giành quyền tham dự giải đấu trong tương lai, theo một báo cáo từ truyền thông Italy. Hơn 20 tổ chức khác cũng đã bày tỏ ý định xin gia nhập. Dù gây ấn tượng lớn, đây mới chỉ là phần nổi của một quá trình chuyển đổi chưa từng có tiền lệ. Câu chuyện thật sự không nằm ở số tiền kỷ lục, mà nằm ở cấu trúc quyền lực và cách EuroLeague định hình tương lai giữa lúc NBA đang đứng bên rìa sàn đấu. Trong vài tuần tới, các cổ đông EuroLeague dự kiến nhóm họp tại Lake Como để chọn một trong hai hướng đi. Hướng thứ nhất là Kế hoạch Chiến lược Chuyển đổi do CEO Chus Bueno khởi xướng, nhằm xây dựng một EuroLeague tự chủ, mang giá trị thương mại toàn cầu. Hướng thứ hai là mở cửa cho nguồn vốn và quyền lực từ NBA, với khả năng xuất hiện một đề nghị chính thức sau cuộc họp Ban Thống đốc. Những nhà điều hành dày dạn đều hiểu rằng bất kể chọn bên nào, cấu trúc bóng rổ câu lạc bộ châu Âu sẽ thay đổi mãi mãi. Kế hoạch nhận được nhiều sự chú ý nhất trong giới đầu tư là mở rộng EuroLeague lên 24 đội bắt đầu từ mùa giải 2027-28. Các nguồn tin cho biết 21 suất thường trực coi như đã được chốt, nghĩa là số vị trí dành cho các đội mới chỉ còn ba. Sự khan hiếm này không chỉ đẩy giá trị mỗi suất đấu lên cao, mà còn khiến cuộc cạnh tranh giữa các nhà đầu tư trở nên khốc liệt hơn nhiều so với hình ảnh của một giải đấu mở rộng “thân thiện” mà công chúng thường hình dung. Trước khi ai kịp gọi tên, tôi đã thấy bộ khung của nó: một giấc mơ nhượng quyền kiểu NBA đang mọc lên giữa lòng châu Âu. Quy trình chọn lọc đã diễn ra rất quyết liệt. Lúc đầu, hơn 20 đơn vị gửi tuyên bố quan tâm. Sau khi sàng lọc, 11 cái tên tiến vào vòng thẩm định sâu. Và bước nhảy vọt lớn nhất nằm ở cuối quy trình: 11 ứng viên này được cho là đã chuyển đến những cam kết có giá trị ràng buộc, tổng cộng khoảng 700 triệu euro, chỉ riêng cho khoản phí tham dự. Số tiền này chưa gồm các khoản đầu tư dự kiến cho đội hình, cơ sở hạ tầng và truyền thông mà mỗi ông chủ sẽ phải thực hiện trong nhiều năm. Đằng sau số tiền cam kết là mục tiêu tài chính dài hạn tham vọng hơn. Báo cáo từ Italy nhắc tới kế hoạch bơm tổng cộng 3,2 tỷ euro vào hệ sinh thái EuroLeague và kỳ vọng định giá doanh nghiệp đạt 4,3 tỷ euro vào năm 2027. Nếu trở thành hiện thực, EuroLeague sẽ tiến gần đến mô hình khép kín kiểu NBA – nơi bản quyền truyền hình, quỹ lương và đế chế truyền thông nằm trong tay một nhóm nhỏ các chủ sở hữu. Thế nhưng, có một nghịch lý đáng chú ý ngay bên trong những con số. Nếu 21 suất thường trực đã được chốt cho mùa 2027-28, thì với một giải đấu 24 đội, số ghế thực sự bỏ trống chỉ còn ba. Câu hỏi đặt ra: thông tin trước đó về việc kết nạp ‘tám đội mới’ có còn đúng? Rất có thể, những suất mới đó nằm dưới dạng hợp đồng ngắn hạn hoặc suất đặc cách. Sự thiếu nhất quán này không phải chi tiết nhỏ; nó cho thấy kế hoạch mở rộng vẫn chưa có một kiến trúc cuối cùng thống nhất, và mỗi con số được phát đi bây giờ đều nhằm phục vụ cho một vị thế trong cuộc đàm phán. Theo dõi làng bóng rổ châu Âu suốt hơn hai thập kỷ, tôi hiểu rằng những cuộc chơi quyền lực kiểu này hiếm khi vận hành theo cách công chúng thấy. Thứ người ta gọi là bản năng, tôi gọi là dấu vết đã được mã hóa. Cơn sốt 700 triệu euro trông giống một cuộc bỏ phiếu tín nhiệm, nhưng thực tế nó có thể được dùng làm đòn bẩy để EuroLeague nâng giá trong cuộc đàm phán với NBA: nếu đội ngũ châu Âu tự gọi vốn thành công hàng trăm triệu euro, lời đề nghị từ phía Mỹ sẽ phải hào phóng hơn. Ngược lại, nếu mọi chuyện đổ bể, các nhà đầu tư hoàn toàn có thể đòi lại những điều khoản có lợi hơn trước khi xuống tiền. Cần nhấn mạnh rằng tất cả thông tin này hiện mới xuất phát từ một nguồn duy nhất được mô tả chung chung là truyền thông Italy, không có tên hãng tin cụ thể. Những con số như 700 triệu euro hay 21 suất chốt sẵn vẫn đang chờ được EuroLeague Basketball xác nhận độc lập. Trong lịch sử kinh doanh thể thao, không thiếu những kế hoạch lớn bị rò rỉ để tạo áp lực trước một cuộc thương lượng quan trọng. Vì vậy, hãy giữ một khoảng cách thận trọng, dù xu hướng mà các số liệu này mô tả là khá rõ ràng. Đối với một nhà phân tích, chiến thuật không phải để đọc, mà để thấy trước hai nước đi. Điều khiến tôi quan tâm không chỉ là ai sẽ giành ba chiếc ghế cuối cùng, mà còn là liệu EuroLeague có giữ được bản sắc thể thao khi bước vào vòng xoáy tài chính toàn cầu. Cuộc họp Ban Thống đốc NBA và hội nghị Lake Como sắp tới sẽ phơi bày nước đi tiếp theo của các bên. Dù lựa chọn là gì, mùa giải 2027-28 của EuroLeague chắc chắn sẽ không còn giống bất kỳ mùa giải nào từng được tổ chức trước đó.